کالریمتری: اختلاط گرم و سرد
1 · پیشبینی
بلوک داغ آلومینیومی در آب خنکتری انداخته میشود. اگر بلوک بزرگتری (جرم بیشتر) با همان دمای شروع به کار ببرید، دمای تعادل نهایی بالا میرود یا پایین؟
- بلوک داغ بزرگتر، دمای تعادل نهایی را بالا میبرد.
- بلوک داغ بزرگتر، دمای تعادل نهایی را پایین میبرد.
- دمای نهایی به جرم بلوک آلومینیم بستگی ندارد.
2 · آمادهسازی
- پیشتنظیم اختلاط گرم و سرد را باز کنید و Reset بزنید. 1 کیلوگرم آب در 290 K (جسم1) با بلوک آلومینیومی 400 K (جسم2) مخلوط میشود.
- قرائت دمای تعادل را فعال کنید.
- جرم بلوک آلومینیم را برای هر آزمایش تنظیم کنید و دمای تعادل را ثبت کنید.
3 · گردآوری داده
| جرم آلومینیم m₂ (kg) | دمای تعادل T_eq (K) |
|---|---|
| 0.30 | |
| 0.50 | |
| 0.80 |
برای سه آزمایش، دمای تعادل T_eq (محور y) را بر حسب جرم آلومینیم m₂ (محور x) رسم کنید.
4 · تحلیل
- برای یک آزمایش، T_eq = (m₁c₁T₁ + m₂c₂T₂) / (m₁c₁ + m₂c₂) را با آب m₁ = 1 kg و c₁ = 4186 J/(kg·K) و T₁ = 290 K، و آلومینیوم با c₂ = 900 J/(kg·K) و T₂ = 400 K حساب کنید. با جدول مقایسه کنید.
- توضیح دهید چرا زیادکردن جرم بلوک داغ، دمای تعادل را بالا میبرد، با آنکه گنجایش گرماییاش (900 J/(kg·K)) خیلی کمتر از آب (4186 J/(kg·K)) است.
5 · گسترش
- آب گنجایش گرمایی ویژهٔ غیرعادی بالایی نسبت به بیشتر مواد دارد. با همان ایدهٔ موازنهٔ انرژی این آزمایش توضیح دهید چرا آبوهوای ساحلی نوسان دمای ملایمتری از مناطق داخلی دارد.
- گرمای ازدسترفتهٔ بلوک آلومینیومی باید دقیقاً برابر گرمای بهدستآمدهٔ آب باشد (پایستگی انرژی، با فرض بدون اتلاف به محیط). برای یک آزمایش، این را با Q = mcΔT برای هر جسم بررسی کنید.
فیزیک پشت این آزمایش
دمای تعادل کالریمتری
وقتی دو جسم بیهیچ اتلافی به محیط گرما مبادله میکنند، در دمایی میانگینِ وزندار به آرامش میرسند — وزنشده با گنجایش گرمایی m·c هر جسم، نه فقط جرمش.